Terugtrekkend tandvlees: oorzaken en wat je kunt doen

Je tanden lijken langer dan vroeger, je ziet een gelig randje bij de tandvleesrand en koud water doet ineens zeer. Terugtrekkend tandvlees komt veel voor, vooral naarmate je ouder wordt. Het is deels een natuurlijk proces, maar vaak versnel je het zelf zonder het te weten. Wat weg is komt niet terug, en juist daarom loont het om er nu iets aan te doen. Bij Mondzorg Clinics in Den Bosch, Waalwijk en Breda kijken tandarts en mondhygiënist samen naar de oorzaak en beschermen we wat er is.

Wat er gebeurt bij terugtrekkend tandvlees

Normaal bedekt het tandvlees de tandhals en de wortel. Trekt het tandvlees terug, dan komt de wortel gedeeltelijk bloot te liggen. Die wortel heeft geen beschermend glazuur, maar zachter tandbeen met kleine kanaaltjes naar de zenuw. Daarom reageren blootliggende tandhalzen op koud, warm, zoet en zelfs op lucht. Bovendien is het worteloppervlak gevoeliger voor tandbederf en slijtage.

De belangrijkste oorzaken

Meestal spelen er meerdere oorzaken tegelijk:

• Te hard poetsen. Veel mensen schrobben met een harde borstel en veel kracht, vaak horizontaal. Het tandvlees wijkt daardoor langzaam terug, vooral bij de hoektanden en kleine kiezen.
• Ouder worden. Tandvlees trekt in de loop van de jaren van nature iets terug. Niet voor niets zegt men: lang in de tand.
• Parodontitis. Een diepe, langdurige tandvleesontsteking breekt het kaakbot af. Het tandvlees zakt mee en de tanden komen losser te staan. Dit is de oorzaak die we altijd willen uitsluiten.
• Knarsen en klemmen. Overmatige kracht op de tanden belast ook de tandvleesrand. Lees meer op tandenknarsen.
• Dun tandvlees of de stand van de tanden. Sommige mensen hebben van nature dun tandvlees, of tanden die iets naar buiten staan, waardoor de wortel minder bedekt is.
• Roken en piercings in lip of tong, die het tandvlees beschadigen door wrijving of een slechtere doorbloeding.

Wat je zelf kunt doen

Het goede nieuws: de versnellers heb je grotendeels zelf in de hand.

1. Poets zacht. Gebruik een zachte tandenborstel of een elektrische borstel. Houd de borstel losjes vast; het gaat om de beweging, niet om kracht.
2. Poets met beleid. Zet de borstel schuin op de tandvleesrand en maak korte, kleine bewegingen. Geen schrobben.
3. Blijf tussen de tanden reinigen met ragers of floss, maar zonder het tandvlees te forceren.
4. Gebruik tandpasta voor gevoelige tanden. Die helpt de kanaaltjes in het tandbeen af te sluiten. Gebruik hem elke dag; het effect bouwt zich op.
5. Beperk zuur. Frisdrank, sap en wijn maken blootliggend tandbeen extra kwetsbaar. Wacht na iets zuurs een uur met poetsen.

Twijfel je of je goed poetst? Vraag een poetsinstructie bij de mondhygiënist; dat is vaak de meest effectieve stap.

Wat tandarts en mondhygiënist doen

Tijdens de controle meet de tandarts hoe ver het tandvlees is teruggetrokken en of er pockets zijn. Is er sprake van parodontitis, dan start een behandeling om de ontsteking te stoppen; lees daarover op parodontologie. Om de blootliggende wortels te beschermen zijn er verschillende mogelijkheden:

• Fluoride of een hechtlak op de gevoelige tandhals, zodat prikkels van koud en warm minder doorkomen.
• Een vulling op de tandhals als het worteloppervlak is uitgesleten of een gaatje heeft. Zo'n vulling beschermt én maakt de overgang weer mooi.
• Poetsinstructie en controle bij de mondhygiënist, zonder verwijzing. Lees meer op mondhygiënist zonder verwijzing.

Tandvlees dat verdwenen is, groeit niet vanzelf terug. Daarom richten we ons op twee dingen: het proces stoppen en de gevoeligheid wegnemen. Heb je vooral last van die gevoeligheid, lees dan ook gevoelige tanden.

Dhr. Hartveld (Waalwijk) is "Tevreden over de heel persoonlijke behandeling".

Terugtrekkend tandvlees of bloedend tandvlees

Het verschil is belangrijk. Bloedt je tandvlees bij het poetsen, dan is er een ontsteking die je aanpakt door méér en beter te reinigen. Trekt je tandvlees terug zonder te bloeden, dan poets je mogelijk juist te hard. Komen beide tegelijk voor, dan is parodontitis een reële mogelijkheid. Lees over het eerste ook bloedend tandvlees.

Veelgestelde vragen over terugtrekkend tandvlees

Laat je tandvlees beoordelen

Bel de praktijk bij jou in de buurt: Den Bosch centrum 073 690 07 99, Den Bosch Noord 073 641 00 30, Waalwijk 0416 344 120, Waalwijk Oost 0416 332 695 of Breda 076 711 02 62. Nieuwe patiënten zijn op alle locaties welkom; een verwijzing heb je niet nodig. Liever online? Schrijf je in en we bellen je voor een eerste afspraak.